Preek zondag 23 oktober 2016


Niets moet ge aan iemand schuldig blijven

 

Velen ervaren de huidige tijd als een tijdperk van verharding[1]. De politiek met z’n omgangsvormen wordt dan genoemd. Iedereen stelt z’n eigen feiten vast en wie het anders ziet kan inrukken. De tijd dat Jelle Zijlstra (ARP) over het beginselprogramma van de PvdA nog zei “eerst de analyse, dan de politiek” ligt royaal achter ons. Waarom zou je eerst willen begrijpen wat de ander zegt, om pas daarna een oordeel erover te formuleren? Jij hebt immers jouw waarheid al gekozen! Dan ben je dus klaar.

Ook in het bedrijfsleven bespeuren mensen die trend. Je moet uitkijken dat ze je niet pakken. Dek je altijd in. Zorg dat je de regeltjes aan jouw kant hebt, dan kan je niks in de schoenen geschoven worden. En als je dan een ander de schuld kunt geven van wat er misging: meteen doen! De “blame-culture” rukt op. Jezelf kwetsbaar opstellen? Te dom voor woorden.

 

In 1998 had de Stichting SIRE een reclamecampagne onder de titel “De Maatschappij, dat ben jij.” De boodschap van die campagne was: het is erg makkelijk is ‘de’ maatschappij de schuld te geven, maar wij vormen zelf die maatschappij en moeten dus ook onze eigen verantwoordelijkheid nemen.

 

Sommigen zijn van mening dat je er weinig aan kunt doen, omdat we allemaal met hetzelfde probleem zitten. Maar als we allemaal hetzelfde probleem hebben moeten, we niet doen alsof er dus maar geen probleem is!

 

We lezen Ezechiël 11: 14 – 21. Ezechiël – profeet – verkeert te midden van de weggevoerde ballingen. Hij moet Gods oordelen aankondigen over Israël en over Juda. Over de gruwelen die in de tempel gebeuren. Namens God schreeuwt Ezechiël: HOU DAAR MEE OP! STOP! En dan komt er in hoofdstuk 11 een tekst die wel “het evangelie van Ezechiël” wordt genoemd: 15 mensenzoon, het zijn je broeders, je broeders, mannen met lossersplicht voor jou, en heel het huis Israël in z’n geheel,- van wie Jeruzalems ingezetenen hebben gezegd: die zijn ver weg geraakt van de Ene,- aan ons is dit land als erfgoed gegeven!-

 

De mensen die in Israël waren achtergebleven in Israël voelden zich ver verheven boven degenen die in Babel waren terechtgekomen. Ze wilden met hen niks meer te maken hebben. Dat waren maar zondaars, verkeerde lieden. Maar God denkt daar compleet anders over. Hijzelf is voor de mensen in Babel een heiligdom! En Hijzelf zal ze terugbrengen naar Israël. God gaat zelf de voorwaarden scheppen om zijn beloften te realiseren: 19 geven zal ik hun één hart, een nieuwe geest geef ik in uw binnenste; dat hart van steen zal ik uit hun vlees verwijderen, een hart van vlees-en-bloed zal ik hun geven,-

En als iemand nu eens niet wil dat het van die terugkeer komt? Niet wil dat God zijn plan volbrengt?: 21 maar wier hart het hart van hun afschuwelijkheden en hun gruweldaden nawandelt,- hun weg zal ik doen terugkeren op hun eigen hoofd, is de tijding van mijn Heer, de Ene. Wie volhardt in zijn verharding komt mij tegen, zegt God!

 

Nu denk ik nog wel eens dat het met mij wel meevalt. Ik ben eigenlijk altijd wel vriendelijk. Ik zet me ook graag in voor andere mensen. En ben heel benaderbaar. Mooi natuurlijk. Maar zien anderen dat ook zo? Het is heel verleidelijk om op een plein te gaan staan en te laten zien hoe goed je wel in elkaar steekt: Lukas 18: 11, 12: o God, ik dank u dat ik niet ben zoals de overigen van de mensen: grijpgragen, onrechtvaardigen, overspeligen, of ook als deze tollenaar; ik vast tweemaal per week en ik geef het tiende af van al wat ik verwerf!;

Dan de tollenaar. Hij zegt 13 o God, verzoen u met mij,- zo’n zondaar!; Tollenaars waren verraders. Een soort NSB’ers. Ze heulden met de vijand. En zo een persoon bidt of hij weer mag meedoen met Gods volk!

 

En Gods antwoord is goed nieuws. Goed nieuws voor ons egoïsten; voor ons materialisten; voor ons ellebogenwerkers; voor ons opportunisten. Voor ons, mensen in een tijd van verharding. Voor ons, verraders.

 

Bij Jezus kunnen we een nieuw hart verkrijgen. Gratis. Als we weer eens versteend raken is er een warm kloppend vernieuwd hart verkrijgbaar. Matth. 11: 29 leert van mij dat ik zachtmoedig ben en nederig van hart, en ge zult rust vinden voor uw zielen.

 

dan elkaar lief te hebben;

Rom. 13: 8

[1] Naar een preek van ds Folkert de Jong, predikant te Andel, 7 juli 2016.